terug naar media Klimaatadaptatie en droogte
Van irrigatiesensor naar droogtekaart
Bodemvochtsensoren die gemeenten en hoveniers door heel Nederland plaatsen om slimmer water te geven, blijken een tweede leven te hebben. Met uurmetingen, verrijkt met weer-, bodem- en verdampingsdata, laten ze op wijkniveau zien waar de stad droogt uit. Daarmee worden ze een instrument voor klimaatadaptatiebeleid: waar vergroenen we, en werkt het?
01
Het begon met een simpele vraag: moet deze boom water?
Wie verantwoordelijk is voor openbaar groen, kent het dilemma. Nieuw aangeplante bomen en beplanting hebben de eerste jaren water nodig, maar hoeveel en wanneer? Te weinig water betekent uitval, te veel is verspilling van water, brandstof en uren. Volgens de literatuur wordt tot 90% van de vroege uitval van stedelijk groen veroorzaakt door een tekort of overschot aan bodemvocht.
Daarom plaatsen gemeenten, hoveniers en aannemers door heel Nederland bodemvochtsensoren van ConnectedGreen. De sensor wordt in de grond gehamerd bij de wortels, werkt draadloos en gaat jaren mee op één batterij. In plaats van op vaste momenten langs alle bomen te rijden, geeft het buitenteam water waar de bodem erom vraagt. Het resultaat: minder watergiftrondes, minder uitval en aantoonbaar goed nazorgwerk richting opdrachtgever.
Meer weten?
Bodemvochtsensoren voor gemeenten
Hoe ConnectedGreen werkt om het overzicht te houden voor jou en je groenaannemer.
Bekijk de gemeentepagina →02
Elk uur een meting, elke dag 24 datapunten
Iedere sensor meet elk uur twee dingen:
01
Bodemvocht
In de wortelzone: hoeveel water er beschikbaar is voor de plant.
02
Oppervlaktetemperatuur
Hoe warm de bodem aan het maaiveld wordt.
Voor irrigatie is meten per uur genoeg om te zien wanneer de bodem richting een kritische grens zakt. Maar een netwerk van honderden sensoren die jaar in, jaar uit elk uur meten, levert meer op dan een seintje voor de watergiftwagen. Het is een doorlopend meetnet van hoe de stedelijke bodem reageert op zon, regen, hitte en droogte.
03
Verrijking · vier bronnen naar een wijkbeeld
Van meetpunt naar wijkkaart
Een sensor zegt iets over één plek. De stap naar wijkniveau zit in het verrijken van die uurmetingen met drie andere bronnen: weerdata, bodemdata en verdampingsdata. Een bodemmodel legt die lagen over elkaar en rekent uit hoe het bodemvocht zich gedraagt tussen de meetpunten in.
Weer, bodem en verdamping vullen de ruimte daartussen. Samen geven ze per wijk een beeld van waar de bodem droogvalt, hoe snel dat gaat en hoe lang het duurt voordat hij herstelt. De oppervlaktetemperatuur voegt daar een hittelaag aan toe: droge, warme plekken springen eruit.
De sensoren zijn het ijkpunt: ze houden het model eerlijk.
04
Beleid schrijven: waar moeten we vergroenen?
Klimaatadaptatie vraagt om keuzes. Budget voor ontharding, extra bomen of wadi’s is beperkt, dus de vraag is waar een euro het meeste doet. Tot nu toe leunen die keuzes vaak op modelkaarten en aannames. Met gemeten bodemvochtdata per wijk wordt het onderbouwd:
Droogtegevoelige wijken aanwijzen
Waar valt de bodem als eerste en het langst droog?
Hitte en droogte combineren
Waar gaan een droge bodem en een hoge oppervlaktetemperatuur samen?
Prioriteren
Welke plekken krijgen als eerste groen, ontharding of waterberging?
Soortkeuze onderbouwen
Welke beplanting past bij het vochtregime van deze plek?
Zo wordt de vergroeningsagenda geen wensenlijst, maar een kaart met een meetbare urgentie per wijk.
05
Beleid testen: hebben de maatregelen gewerkt?
Minstens zo waardevol is wat er ná de uitvoering gebeurt. Een plein is onthard, een straat heeft bomen gekregen, een wijk heeft een wadi. Maar houdt de bodem nu echt langer water vast? Omdat de sensoren elk uur meten en jaren blijven staan, is dat te meten:
Stap 1
Voor en na vergelijken
Hoe gedraagt het bodemvocht zich in dezelfde wijk voor en na de ingreep?
Stap 2
Corrigeren voor het weer
Dankzij de weer- en verdampingsdata vergelijk je een droge zomer eerlijk met een natte.
Stap 3
Vergelijken met referentiewijken
Presteert de vergroende wijk beter dan een vergelijkbare wijk zonder maatregelen?
Stap 4
Verantwoorden
Onderbouw richting raad, provincie of subsidiegever wat de investering heeft opgeleverd.
Daarmee sluit de beleidscyclus: meten, kiezen, uitvoeren en opnieuw meten. Klimaatadaptatie wordt daarmee toetsbaar.
06
Eén sensor, twee toepassingen
Het mooie is dat er niets extra’s in de grond hoeft. De sensoren die al staan voor slimmere irrigatie leveren de data voor droogte- en klimaatbeleid gewoon mee. Elke gemeente die vandaag meet om water te besparen, bouwt ongemerkt aan een meetnet voor de klimaatbestendige stad van morgen.
Wil je weten wat de sensoren in jouw gemeente al zeggen over droogtestress per wijk? Neem contact op met ConnectedGreen.
Lees ook
Artikel
Goede gebiedsanalyse is essentieel
Waarom zonering het verschil maakt bij de inzet van bodemvochtsensoren.
Lees verder →Case
Sittard-Geleen gaat datagedreven werken
Hoe een gemeente nieuwe aanplant volgt met bodemvochtsensoren.
Lees verder →Artikel
Hoe water zich in je werkgebied gedraagt
Efficiënter werken door sensorgedreven watergift in de openbare ruimte.
Lees verder →Artikel
Bodemvochtmonitoring in een droog voorjaar
Waarom vroege monitoring cruciaal is bij aanhoudende droogte.
Lees verder →Benieuwd wat je kunt besparen?
Gebruik de gratis Besparingstool als eerste stap. Geen verplichtingen, geen vaste prijs, wel een concreet beeld van wat real-time bodemdata oplevert voor jouw gemeente.
Grip op jouw groen begint met grip op jouw data
Real-time bodemdata geeft gemeenten de onderbouwing die ze nodig hebben, voor de uitvoering én voor de verantwoording. Draadloos, planmatig en soortspecifiek.
